For the second Biennale of Architecture and Urbanism in Shenzhen and Hong Kong I worked together with Dutch graphic Designers Leon & Loes on a project called ‘Greetings from Pendrecht – The City as Interface’ The exhibit is the result of a research project on the process of ‘space-making’ in the Rotterdam Neighborhood Pendrecht.
Virtual Platform published an English language article about the installation.
After the fold you will find the Dutch press release and pictures from the exhibition.
Nederlands onderzoeksproject ‘Greetings from Pendrecht – The City as Interface’ op Internationale Architectuurbiennale van Hong Kong en Shenzhen
Zaterdag 8 december wordt in Shenzhen (China) de tweede editie geopend van de International Biennale of Architecture and Urbanism. De opening wordt verricht door de Chinese filmmaker Jia Zhang-ke (UNKNOWN PLEASURES, THE WORLD, STILL LIFE). Het Nederlandse onderzoeksproject ‘Greetings from Pendrecht – The City as Interface’ is een van de geselecteerde exposities die op de biennale worden tentoongesteld. Greetings from Pendrecht is een onderzoek naar het proces van ‘space-making’: Welke krachten spelen een rol in het proces waarin de stad haar vorm krijgt? Welke invloed heeft de fysieke stad op de sociale processen die zich in de stad afspelen? En welke rol spelen mediatechnologieën als internet, GPS, Google Earth en Mobiele Sociale Netwerken hierbij?

Aan de hand van de geschiedenis van de Rotterdamse wijk Pendrecht worden deze processen in kaart gebracht. In het eerste deel van de tentoonstelling wordt de ontstaansgeschiedenis van Pendrecht (in de jaren 50) en het gedachtegoed van architect Lotte Stam-Beese belicht. Pendrecht moest geen slaapstad van Rotterdam worden, zo stelde zij, maar een echte stad, waarin verschillende levensstijlen door elkaar zouden leven. Die gedachte vormde het uitgangspunt van haar ontwerp.
In het tweede deel van de tentoonstelling wordt de teloorgang van Pendrecht in de jaren negentig belicht en de herstructureringsplannen die er op dit moment worden uitgevoerd. Ook in het ontwerp van het nieuwe masterplan speelt het denken over levensstijlen een belangrijke rol. Ditmaal moet de woningvoorraad worden aangepast aan de wensen van hogere inkomensgroepen.

In het derde deel staan de alledaagse levensstijlen van de bewoners van Pendrecht centraal. Met werk van een drietal Rotterdamse kunstenaars en theatermakers wordt het dagelijks leven in Pendrecht inzichtelijke gemaakt. Het Bureau d’Art sans Frontières van Cees Bavius en Pieta Bot maakte de theatervoorstelling De Pendrechtmonologen. Ook zijn beelden opgenomen uit Memory van Miriam Reeders. En er worden foto’s getoond uit het project De Pendrechtbalie Jong en Oud onder leiding van Laura Zwaneveld.
Het laatste deel belicht een aantal recente ontwikkelingen. Welke rol spelen nieuwe media en computersoftware in de manier waarop inwoners de stad beleven? Enerzijds bieden media als weblogs en praktijken als geo-tagging (waarin informatie gekoppeld kan worden aan specifieke plekken in de stad, met behulp van bijvoorbeeld Google Earth) de bewoners de mogelijkheid om hun wijk op allerlei nieuwe manieren naar hun hand te zetten. Anderzijds zijn er ook processen die de ervaring van de wijk juist minder flexibel maken. Geodemographics is bijvoorbeeld een commerciële praktijk waarin met computeralgoritmes een analyse wordt gemaakt van het consumptiegedrag van de inwoners van een wijk. Deze analyse wordt omgezet in een aantal levensstijlen die worden gekoppeld aan postcodes. Deze kunnen als uitgangspunt gebruikt worden voor allerlei commerciële of beleidsmatige beslissingen. Zo wonen er volgens dit soort programma’s in Pendrecht nu vooral ‘Financieel Beperkten’ en ‘Sociale Senioren’.
De ervaring van de stad kan zo worden samengevat als die van een ‘interface’. Enerzijds zijn dat letterlijk de interfaces van computersoftware, mobiele telefoons en locatieve media. Anderzijds is dat de ruimtelijke interface: het stedenbouwkundig ontwerp van de wijk.


Greetings from Pendrecht is een project van onderzoeker Martijn de Waal (Rijksuniversiteit Groningen, Universiteit van Amsterdam) en grafisch ontwerpers Loes Sikkes en Léon Kranenburg (Léon & Loes, Rotterdam). De vormgeving is voor een deel gebaseerd op het oorspronkelijke stempel dat door Lotte Stam-Beese is ontwikkeld voor Pendrecht. En anderzijds spelen elementen uit virtuele werelden als computergames een belangrijke rol.

De tentoonstelling is tot eind februari 2008 te bezichtigen in Shenzhen (China).
Deze tentoonstelling is onderdeel van het onderzoeksprogramma Transformaties in de Kunst en Cultuur van de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappenlijk Onderzoek. Het NWO leverde ook een financiele bijdrage voor de totstandkoming van het ontwerp.

